BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
DỰ ÁN VIỆT – BỈ
-------------




NGHIÊN CỨU KHOA HỌC SƯ PHẠM ỨNG DỤNG








Hà Nội, 2009





DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

Viết tắt
Viết đầy đủ

CBQL
Cán bộ quản lí

GV
Giáo viên

HS
Học sinh

NC
Nghiên cứu

NCKHSPƯD
Nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng

NXB
Nhà xuất bản

SGK
Sách giáo khoa

THCS
Trung học cơ sở

TĐ
Tác động

PP
Phương pháp

PPDH
Phương pháp dạy học

MỤC LỤC

Lời nói đầu
Trang 4

Phần thứ nhất: Lí thuyết và phương pháp nghiên cứu cơ bản
5

A. Giới thiệu về NCKHSPƯD
6

A1. Tìm hiểu về NCKHSPƯD
6

A2. Phương pháp NCKHSPƯD
10

B. Cách tiến hành NCKHSPƯD
12

B1. Xác định đề tài nghiên cứu
12

B2. Lựa chọn thiết kế nghiên cứu
18

B3. Đo lường - Thu thập dữ liệu
26

B4. Phân tích dữ liệu
45

B5. Báo cáo đề tài NCKHSPƯD
67

C. Lập kế hoạch nghiên cứu
75

D. Phản hồi
77

Phần thứ hai: Hướng dẫn áp dụng NCKHSPƯD trong điều kiện thực tế Việt Nam
 83

A. Một số vấn đề chung
84

B. Hướng dẫn cụ thể
86

B1. Xác định đề tài nghiên cứu
86

B2. Lựa chọn thiết kế
88

B3. Đo lường – thu thập dữ liệu
90

B4. Phân tích dữ liệu
91

B5. Đánh giá đề tài NCKHSPƯD
93

Phần thứ ba: Phụ lục
95

I. Hướng dẫn cách sử dụng công thức tính toán trong phần mềm Excel
96

II. Mẫu báo cáo
104

III. Mẫu lập kế hoạch NC
105

IV. Mẫu phiếu đánh giá đề tài NCKHSPƯD
106

V. Tên một số đề tài NCKHSPƯD của GV Việt Nam và GV các nước trong khu vực
108


VI. Một số đề tài minh hoạ
109

LỜI NÓI ĐẦU

Dự án Việt - Bỉ “ Nâng cao chất lượng đào tạo và bồi dưỡng giáo viên tiểu học, THCS các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam” với sự hỗ trợ về kĩ thuật và tài chính của Cơ quan Hợp tác Kĩ thuật Bỉ trân trọng giới thiệu cuốn tài liệu Nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng.
Cuốn tài liệu này được biên soạn với sự hợp tác tích cực của chuyên gia quốc tế, Tiến sĩ Christopher Tan (quốc tịch Hồng Kông) và các chuyên gia giáo dục trong nước, PGS,TS Trần Kiều, nguyên Viện trưởng Viện KHGDVN, GS,TS Trần Bá Hoành, nguyên Giám đốc Trung tâm nghiên cứu giáo viên và các chuyên gia GD của Viện KHGD, Bộ GD&ĐT Việt Nam.
Tài liệu NCKHSPƯD nhằm giúp cho giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục Việt Nam hiểu rõ hơn về khái niệm, ý nghĩa, quy trình, phương pháp NCKHSPƯD đã được chuẩn hoá quốc tế hiện đang được thực hiện rộng rãi tại các nước trong khu vực như: Trung Quốc, Singapore, Hồng Kông, Thái Lan…Tại các nước này, NCKHSPƯD không chỉ là công việc của những nhà nghiên cứu giáo dục mà nó đã trở thành công việc thường xuyên của giáo viên.
NCKHSPƯD nhằm nghiên cứu tìm kiếm các giải pháp/tác động để thay đổi những hạn chế, yếu kém của hiện trạng giáo dục (trong phạp vi hẹp, môn học, lớp học, trường học…). Đồng thời thông qua NCKHSPƯD, giáo viên, cán bộ quản lý được nâng cao về năng lực chuyên môn, có cơ hội để chia sẻ, học tập những bài học hay, những kinh nghiệm tốt để áp dụng vào thực tế, góp phần thúc đẩy nâng cao chất lượng giáo dục.
NCKHSPƯD còn có ý nghĩa quan trọng giúp cho GV, CBQL nhìn lại quá trình để tự điều chỉnh PP dạy & học, PP giáo dục học sinh cho phù hợp với đối tượng và hoàn cảnh cụ thể, góp phần đào tạo nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài đáp ứng yêu cầu của xã hội trong thời kỳ hội nhập quốc tế.
Tài liệu gồm 3 phần :
Phần I : Lí thuyết và phương pháp nghiên cứu cơ bản
Phần II: Áp dụng NCKHSPƯD vào thực tế Việt Nam
Phần III: Phụ lục
Hy vọng cuốn tài liệu này sẽ giúp ích cho GV, CBQL có cơ sở để thực hiện, chứng minh những sáng tạo của mình, từ những sáng kiến kinh nghiệm trở thành các nghiên cứu mang tính khoa học có sức thuyết phục và